Filosofiegeschiedenis III - De middeleeuwse wijsbegeerte

Jagersma - Filosofiegesch IIIDe benaming ‘middeleeuwen’ voor de periode van ruwweg 500 tot 1500 A.D. weerspiegelt een oud vooroordeel. Lange tijd beschouwde men dit tijdperk namelijk als een tijdperk van stagnatie, verval en barbarij, gelegen tussen de bloeitijd van de klassieke oudheid en die van de renaissance. Een dergelijke kwalificatie doet echter geen recht aan de veelzijdigheid en fijnzinnigheid van de middeleeuwse filosofie en geldt inmiddels als achterhaald.
Het middeleeuwse denken laat zich bovenal begrijpen als een grootse poging om het klassieke wijsgerige gedachtegoed, waarin de autonomie van de rede werd bepleit, te integreren in de christelijke levensbeschouwing, die het nieuwe religieuze, politieke en intellectuele kader vormde. Zelden oefenden Plato en Aristoteles meer invloed uit dan in de middeleeuwen, maar hun erfenis werd toegesneden op de geopenbaarde waarheden van het geloof. De meeste kerkvaders uit de eerste eeuwen van onze jaartelling waren namelijk overtuigd van de mogelijkheid om geloof en rede met elkaar te verzoenen en onderschreven de eenheid van filosofie en theologie. Gedurende de middeleeuwse Scholastiek werkte men in kloosterscholen en universiteiten onvermoeibaar aan de vervolmaking van dit synthesemodel. Velen beschouwen het denken van Thomas van Aquino (1225-1274) als de bekroning van dit streven. Vanaf de veertiende eeuw begon het eenheidsmodel echter barsten te vertonen. De opvatting dat rede en filosofie dienstbaar horen te zijn aan geloof en kerk lag in toenemende mate onder vuur, als gevolg waarvan de weg werd bereid voor de renaissance en de moderne tijd.

docentDrs. Arend Klaas Jagersma
onderwijsvorm10 hoorcolleges met ruimte voor vragen
studiebelastingca. 1 uur zelfstudie per week
literatuurH.J. Störig, Geschiedenis van de filosofie, Spectrum, 2010
dag en tijddinsdag, 18.15-20.45 uur
data25 september t/m 4 december 2018
geen college op 23 oktober
cursusprijs€ 280
cursuscodeV478-18nj
overige informatieDeze cursus maakt deel uit van de leergang Filosofiegeschiedenis, maar staat open voor alle belangstellenden
Zie ook de algemene informatie over onze leergangen
uiterste aanmelddatum18 september


Direct aanmelden